งานจักสานไม้ไผ่

, 14 พฤศจิกายน 2554


นางคำภา อาฤทธิ์



เกิดวันที่ ๒๙ พฤศจิกายน พ.ศ. ๒๔๘๕ อายุ ๖๔ ปี



ที่อยู่ ๑๒๙ หมู่ที่ ๒ ตำบลศรีสำราญ อำเภอคอนสวรรค์ จังหวัดชัยภูมิ



โทรศัพท์ ๐-๕๗๕๒-๖๙๗๓





ชีวิต การศึกษา และการทำงาน



นางคำภา อาฤทธิ์ เกอดที่อำเภอคอนสวรรค์ จังหวัดชัยภูมิ จบการศึกษาชั้นประถมศึกษาปีที่ ๔ เติบโตมากับครอบครัวประกอบอาชีพทำนา ทำไร่ และพ่อแม่ได้ทำจักสานเครื่องใช้ทุกอย่างไว้ใช้เอง เมื่อโตขึ้นจึงได้เรียนรู้วิธีการจักสานจากพ่อและแม่ โดยอาศัยความรู้จากประสบการณ์และได้รับการส่งเสริมจากสำนักงานพัฒนาชุมชนทำให้ผลิตงานให้มีคุณภาพดีและสวยงาม ได้ชักชวนเพื่อนบ้านให้มาร่วมกันทำเพื่อเป็นรายได้เสริมให้แก่ครอบครัว ในปัจจุบันมีคนทำงานจักสานมากจนได้ชื่อว่า บ้านจักสานอำเภอคอนสวรรค์





องค์ความรู้



งานจักสานไม้ไผ่มีหลากหลายรูปร่าง แต่สิ่งที่นางคำภา อาฤทธิ์ ได้รับการถ่ายทอดจากบรรพบุรุษเริ่มจากการทำกระติบใส่ข้าวเหนียว หวดและมวยนึ่งข้าว ตะกร้า ข้อง ไซ ซึ่งเป็นเครื่องใช้ในชีวิตประจำวันกล่องใส่ของเล็กๆ น้อยๆ รูปหัวใจ รูปผลไม้ต่างๆ ด้วยความรู้และประสบการณ์เดิมจึงคิดสร้างสรรค์ผลิตงานจักสานในรูปแบบต่างๆ ขึ้น เช่น มีภูมิปัญญาในการเลือกไม้ไผ่ใช้จักสาน คือไม้ไผ่ที่ใช้เป็นวัสดุจักสานซึ่งจะต้องมีอายุไม่ต่ำกว่า ๑ ปี นำไม้ไผ่ไปมัดรมควันให้ไม้ไผ่สุก เพื่อกันมอด (ถ้าไม้ไผ่ชื้นจะขึ้นรา) จักตอกเป็นเส้นนำไปผึ่งแดดให้ความชื้นหมด ขนาด ๓ มม. แช่น้ำ ๓ๆ นาที เพื่อง่ายตอการรีดและเพิ่มความเหนียวสานตามลายที่ต้องการ มีลายพื้นฐานที่สานอยู่คือ ลายสอง ต่อด้วยลายครุบ นำผืนไม้ที่ทอได้ไปขึ้นรูปตามประเภทที่ต้องจักสาน





ผลงาน

ได้รับรางวัลผู้นำอาชีพก้าวหน้าจังหวัดชัยภูมิจากกระทรวงมหาดไทย ปี ๒๕๔๑

ได้รับคัดเลือกเป็นผลิตภัณฑ์ระดับ ๓ ดาว ตามโครงการคัดสรรสุดยอดหนึ่งตำบล หนึ่ง


ผลิตภัณฑ์ ปี ๒๕๔๗



๓. ได้รับคัดสรรเป็นผลิตภัณฑ์ดีเด่นระดับ ๔ ดาว ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ปี ๒๕๔๖ ประเภทเครื่องประดับตกแต่ง ตามโครงการคัดสรรสุดยอดหนึ่งตำบล หนึ่งผลิตภัณฑ์ไทย (Otop Product Champion) ปี ๒๕๔๖



๔. เป็นผู้มีผลงานด้านการอนุรักษ์มรดกไทย สาขาทัศนศิลป์ ประเภทศิลปหัตถกรรมด้านเครื่องจักสานกระติบข้าว





ลักษณะการถ่ายทอดภูมิปัญญาสู่ชนรุ่นหลัง



ถ่ายทอดงานให้แก่ลูกหลานในหมู่บ้าน กลุ่มสตรี นักเรียนในหมู่บ้าน โรงเรียนประถมศึกษา และถ่ายทอดให้แก่ประชาชนทั่วไปที่ให้ความสนใจ